Alles over keloïd littekens en hun behandelingen

Wat is een keloïd litteken?

Een keloïd litteken is een litteken dat aanzienlijk verder reikt dan het oorspronkelijke wondgebied.

In tegenstelling tot normale littekens die stoppen zodra de huid is hersteld, blijft een keloïd zich ontwikkelen. De huid produceert aanzienlijk meer littekenweefsel dan nodig is, alsof ze zich continu in de herstelmodus bevindt. Dit leidt tot een dikker en pijnlijk reliëf. Keloïd littekens ontstaan wanneer het lichaam tijdens een langdurige ontstekingsperiode te veel collageen aanmaakt.

Sommige mensen zijn genetisch vatbaarder voor het ontwikkelen van dit type litteken, dat vaak voorkomt op lichaamsdelen die onderhevig zijn aan wrijving of beweging, zoals de rug, borst, schouders (en soms de oorlellen).⁽¹⁾.

Keloïd littekens kunnen verschillende vormen aannemen⁽¹⁾: sommige zijn vlak en strekken zich uit, andere zijn meer bol en dik.

Vorming van keloïd littekens

Normaal gezien herstelt de huid zich na een verwonding in drie fasen: ontsteking, proliferatie en hermodellering.

In het geval van keloïden versnelt elk van deze fasen:

• De ontstekingsfase duurt voort, waardoor de cellen worden gestimuleerd om te veel collageen te produceren.
• De proliferatiefase wordt intenser en de littekencellen (fibroblasten) blijven littekenweefsel produceren dat zich uitbreidt.
• De hermodelleringfase is niet doeltreffend en het keloïd litteken blijft dik en zichtbaar.

Beschikbare behandelingen voor keloïd littekens

Keloïd littekens zijn hardnekkig en moeilijk te behandelen. Hieronder volgt een overzicht van de mogelijke behandelingen.

_^■ Inspuitingen met corticosteroïden

Inspuitingen met corticosteroïden werken enigszins als een 'rem' op het litteken door de ontsteking te kalmeren en de collageenproductie te verminderen⁽⁷⁾. Ze helpen de omvang en symptomen van keloïden te verminderen, maar de doeltreffendheid varieert sterk.

_^■ Behandeling met siliconengel

Deze gel, die rechtstreeks op het keloïd litteken wordt aangebracht, fungeert als een beschermende laag en helpt de keloïd af te vlakken. Hij wordt vaak gebruikt als aanvulling op andere behandelingen, omdat de werking niet voldoende is om goede resultaten te behalen.

_^■ Laserbehandeling

De laser, vergelijkbaar met een gom, helpt het litteken glad te strijken en de kleur te verbeteren. Ablatieve lasers zoals de CO2-laser of de Erbium-laser lijken het meest doeltreffend te zijn.⁽⁸⁾, maar er zijn meerdere sessies nodig voor blijvende resultaten. Ze werken door het overtollige littekenweefsel te verwijderen.

_^■ Chirurgische uitsnijding 

Deze ingreep bestaat uit het verwijderen van de keloïd. Het wordt gecombineerd met inspuitingen of bestraling om herval te voorkomen.⁽⁹⁾. 

_^■ Bestralingen

Na een chirurgische uitsnijding worden doorgaans bestralingen voorgesteld om het risico op herval van de keloïd te verminderen⁽⁹⁾. Bijwerkingen zoals huidveranderingen zijn mogelijk. Daarom is dit voorbehouden aan de meest complexe gevallen van keloïd littekens.

Mogelijkheid dat keloïd littekens spontaan verdwijnen

Keloïd littekens staan helaas bekend als hardnekkig. Ze verdwijnen niet vanzelf en vereisen gerichte en vaak gecombineerde behandelingen.

Raadpleging voor een keloïd litteken

Tijdens een raadpleging voor een keloïd litteken zal de arts het litteken onderzoeken en met u bespreken welke behandelingsmogelijkheden er zijn. Hij zal u ook informeren over hoe u thuis uw keloïd kunt verzorgen: dagelijkse hygiëne en hydratatie van de huid, compressietechnieken met kledij of verband, bescherming tegen de zon, de keloïd masseren...